HABERİN “İDEOLOJİK” DÖNÜŞÜMÜ: 2015 GENEL SEÇİMLERİNDE YAZILI BASINDA YAYINLANAN ELEŞTİREL HABERLERİN ÇÖZÜMLEMESİ,
THE “IDEOLOGICAL” TRANSFORMATION OF NEWS: ANALYSIS OF CRITICAL NEWS PUBLISHED IN THE PRINT MEDIA IN THE 2015 GENERAL ELECTIONS

Author:

Number of pages : 167-196

Abstract

Medyanın içerik üretiminde en önemli sorunsalı “haber” oluşturmaktadır. Tek başına bir metin olarak haber; okurunu ideolojik olarak bağlı bulunduğu sistemin siyasi, ekonomik, kültürel ve toplumsal yapısına uyumlu hale getirmeye çalışırsa; hakikatten uzaklaşmanın kaçınılmaz olacağı açıktır. Medya-siyaset ilişkisini, “haberin ideolojik dönüşümü” üzerinden ortaya çıkarmayı hedefleyen bu çalışma, siyasi taraftarlığın haber aracılığıyla hakikati değiştirip değiştirmediğini sorgulamaktadır. Yazılı basın organlarında yayınlanan haber içeriklerinin “ideolojik yakınlık güdülen siyasi partilerin söylem yayma aracı haline gelip gelmediğini” ele alan çalışma aynı zamanda “manipülasyon amacıyla haberin yeniden ve nasıl şekillendiği” savını tartışmaktadır. Araştırma kapsamında Türkiye’de 7 Haziran ve 1 Kasım seçimleri arasındaki altı aylık dönemde 63 bin 31 haber ve yorumu sayıda haber metni öncelikle sayısal analiz ile incelenmiş, 1-30 Ekim tarihleri arasındaki (seçim tarihinden önceki son 30 gün) geçen sürede yapılan yayınlar ise söylem analizine tabi tutulmuştur. Medyada ve toplumda siyasal kutuplaşmanın şiddetli bir şekilde yaşandığı iki seçim arasındaki kritik dönemde Türk basınını temsilen seçilen 10 gazeteden (Birgün, Cumhuriyet, Özgür Gündem, Hürriyet, Posta, Sabah. Taraf, Yeni Şafak, Zaman) elde edilen bu nicel ve nitel bulgular, “siyasal yanlılık” ve “algı yönetimi” başlıkları altında incelemiştir. Tek tek tüm haber metinleri “taraflılık, önyargı, yorum, eleştiri, övgü ve algı yönetimi” açısından belirtim göstergeleri ile ayrıştırıldığı analizler ile haberin “gerçekliği yeniden kurgulama metni” haline getirilip getirilmediği ölçülmüştür. Elde edilen veriler ile haberin, manipüle etme gücüne dayanarak, okuru belli bir hareket tarzına ya da düşünce biçimine sevk etmeye çalışan bir araç olarak kullanıldığı ortaya konulmaktadır.

Keywords

Abstract

The most important problem in media production is "news". The news as a stand-alone text; when it is tried to make it compatible with the political, economic, cultural and social structure of the system it belongs to; It is inevitable to move away from truth and truth. This study, which aims to reveal the relationship between media and politics through the "ideological transformation of news", is about the evolution of political bias to political advocacy. While questioning whether the news content published in the printed media "has become a means of spreading discourse of political parties with an aim of ideological affiliation", it also discusses the argument that "for the purpose of manipulation and how it is shaped again for the benefit of political parties". Within this research in Turkey 7 June, and the six-month period from November 1 elections, 63 thousand 31 news and text number of reviews numeric 1-30 October at the selection of the publications in the period prior to 30 days between are dealt with as if discourse analysis. These quantitative and qualitative findings obtained from 10 newspapers (Birgün, Cumhuriyet, Özgür Gündem, Hürriyet, Posta, Sabah. Taraf, Yeni Şafak, Zaman) selected to represent the Turkish press in the critical period between the two elections in which the political polarization in the media and society is experiencing fierce, it has been analyzed in terms of political bias and perception management. By analyzing the specification indicators in terms of "bias, prejudice, interpretation, criticism, praise and perception management" of all texts one by one, the news, which is transformed into a "text of reconstructing reality", allows the reader to follow a certain course of action or way of thinking.

Keywords