TÜRKÇE-LAZCA DİL İLİŞKİLERİNDEN: LAZCADAKİ TÜRKÇE SÖZ DİZİMSEL KALIPLAR

Author:

Number of pages: 1-10
Year-Number: 2020-108

Abstract

Lazca (Lazuri), Türkiyenin Doğu Karadeniz Bölgesi’nde Rize ile Gürcistanın Acara Bölgesi’ndeki Gonio arasında yaşayan yaşlı kuşak lazlar tarafından kullanılmaktadır. Türkiyede yaklaşık yüz bin, Gürcistanda beş bin kişinin kullanıldığı tahmin edilmektedir. Kartveluri Dil Ailesi’ne dahil Lazca Kafkas bölgesinde ve Anadolu’da konuşulan değişik dillerle sözlükbilim, sesbilim, biçimbilim ve söz dizim alanlarında etkileşim içinde olmuştur. Lazcanın Türkçe ile irtibatı Lazların meskûn olduğu coğrafyanın Osmanlı yönetimine girmesi ile başlamıştır. Takip eden dönemde Lazca ile Türkçe arasında karşılıklı dilbilimsel etkileşimler yaşanmış ve hala da yaşanmaktadır. Türkçeden Lazcaya geçen dilbilimsel unsurlar olduğu gibi Lazcadan Türkçeye geçen dilbilimsel unsurlar da söz konusudur. Bu çalışmada Türkçeden Lazcaya geçen Türkçe söz dizimsel kalıplar incelenmiştir. İncelenen örnekler Lazcadaki kimi söz dizimsel kalıpların Türkçeden geçtiklerini ortaya koymuştur. Bu ödünçlemelerin Lazcada değişik yapılarla karşılandığı bu çalışmada tespit edilmiştir. Bu çalışmanın bulguları bölge düzeyinde karşılaştırmalı dilbilimsel olguların yeniden değerlendirilmesine ivme kazandıracaktır.

Keywords

Abstract

Laz language (Lazuri) has been used by old-aged generations in the Eastern Black Sea Region of Turkey and in Gonio of the Acara Region, Georgia. Is is estimated that a hundred thousand people in Turkey and five thousand people in Georgia use this language. Laz language that belongs to Kartvelian Language Family has been interacted with different languages spoken in Turkey, Georgia in the lexicography, phonetics, morphology and syntax spheres. The active contact of the Laz Language with the Turkish Language started when the geography Lazistan came under Ottoman rule. There exist linguistic elements in Laz language borrowed from Turkish language and vice versa es well. In this article we focused to just Turkish syntactical calques in Laz Language. The analyzed examples have revealed that some syntactic patterns in Laz Language have borrowed from Turkish language. It was determined in this study that these borrowings were met with different structures in Laz language. The findings of this study will accelerate the reassessment of comparative linguistic facts at the regional level.

Keywords