OSMANLIDA VİLAYET MECLİS-İ UMUMİLERİ VE 1338 (1922) TARİHLİ MARAŞ MECLİSİ UMUMİSİ GÖRÜŞMELERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
THE PROVINCIAL GENERAL ASSEMBLIES IN THE OTTOMAN EMPIRE: AN ASSESSMENT ON THE MEETINGS OF THE MARAS GENERAL ASSEMBLY DATED 1338 (1922)

Author : Erhan ALPASLAN
Number of pages : 46-73

Abstract

Ülke yönetiminde merkezi ve yerel yönetimin işleyiş tarzı ve örgütlenme biçimi yöneten ve yönetilen ilişkileri açısından büyük önem arz etmektedir. Zira tarih boyunca toplumlar belli bir düzen içerisinde yaşayabilmek için siyasi bir örgütlenme arayışı içinde olmuşlar ve bu durum devlet denilen yapıların ortaya çıkmasına yol açmıştır. Devlet yapılanması içerisinde yönetimde merkez ve yerel ilişkilerin daha uyumlu bir şekilde işleyişini sağlayan birtakım mekanizmalar oluşturulmuş ve zaman içerisinde de bazı değişikliklere gidilmiştir. Merkezi yönetimin dışında vilayet ve sancaklardaki yönetimlerdeki örgütlenme biçimlerinin ortaya konulması hem ülkenin hem de yerel yönetimlerin durumlarının anlaşılması bakımdan büyük önem taşımaktadır. Merkeziyetçi ve mutlakıyetçi bir yapıya sahip olan Osmanlı devletinde merkez ve taşra yönetiminde zaman içerisinde bazı değişiklikler meydana gelmiştir. Osmanlı taşra yönetiminde yapılan en önemli değişikliklerden biri de Vilayet Genel Meclislerinin kurulmasıdır. Bu Meclisler adeta bir danışma meclisi görevini yerine getirmiş ve Cumhuriyet dönemine kadar devam etmiştir. Vilayet Genel Meclisleri merkezi otoritenin daha sağlam bir yapıya oturtulabilmesi ve taşrada düzenin daha iyi sağlanabilmesi için merkezden gönderilen talimatlara göre hareket etmiş ve vilayetin sağlık, eğitim, ziraat ve nüfus vb. gibi birçok sorunları üzerinde çalışmalar yapmıştır. Bu çalışmada Maraş Meclis-i Umumisi’nin 1338/1922 yılına ait tutanağından istifade edilmiştir. Tutanak 12 oturumdan oluşmaktadır. Bu oturumlarda bölge ile ilgili gündeme gelen konular; başta eğitim olmak üzere bayındırlık, sağlık, nüfus, bütçe ve diğer meseleler müzakere edilmiştir. Yapılan bu görüşmelerde Meclis başkanı ve diğer üyeler gündemdeki konular ile ilgili görüşlerini dile getirmişlerdir. Bu çalışmada ana kaynak olarak Maraş Vilayeti Genel Meclis Tutanağı kullanılmıştır. Çalışmanın temel amacı hem Maraş Vilayet Meclisinin çalışmaları hem de bölgenin bu dönemdeki sosyo-ekonomik yapısının ortaya konulmasıdır.

Keywords

Maraş, Vilayet Düzenlemeleri, İl Genel Meclisi, Yerel Yönetim.

Read: 1,191

Download: 392