MEVLANA’NIN MESNEVÎ’SİNDE HZ PEYGAMBER VE DÖNEMİ

Author:

Number of pages: 259-283
Year-Number: 2018-86

Abstract

İslam medeniyetinin başlangıç döneminden bu yana söz söyleme salahiyetine sahip önder bir kişiliği kuşanan Hz. Peygamber, yeryüzüne kulluk göreviyle gönderilen insanoğlunun dünyaya gönderiliş amacını unutmaması ve bu kulluk görevini hakkıyla yerine getirmesi amacıyla gönderilen vahyi, ilkin kendi hayatında uygulayarak göstermiş bir rehberdir. İlhamını Kur’an’dan alan bu durumun onun hayatındaki karşılığı şüphesiz ki sünnettir. Temel amaç insana, tevhid, ahlak ve adalete dair değerler çerçevesinde hakkı batıldan, iyiyi kötüden ve güzeli çirkinden ayırt edebilmeyi öğretmektir. 13. yüzyılın önemli mütefekkir, âlim ve şairlerinden olan Mevlânâ’nın düşünce dünyasında en önemli değer şüphesiz insandır. Eserlerinde insan-ı kâmil olarak addettiği insanın, mükemmel olan, güzel ahlak sahibi, çalışkan, gayretli, alçak gönüllü, hoşgörülü biri olarak gördüğü Hz. Peygamber’in izinden gitmesinin gerekliliğini dile getirir. Bu nedenle Mesnevî’nin tamamında Kur’an ayetlerine ve hadislere fazlasıyla yer vererek adeta onu Hz. Peygamberin siyeri hatta siretini anlatan bir kitap olarak konumlandırır. Böylece bunalım çağı olarak ifade edilen 13. yüzyılın insanlarına Hz. Peygamber’den hareketle mutluluğun yolunu öğretmeyi amaçlar. Çalışmamızda Mevlânâ’nın Mesnevi’sinden hareketle geçmişten günümüze Hz. Peygamber’in mümin için yeri ve değerini bir mütefekkir ve edebiyatçı olan Mevlana’nın gözüyle ortaya koymaya çalıştık. Çalışmamız giriş ve bir bölümden meydana gelmektedir. Giriş bölümünde Mevlânâ ile alakalı kimi bilgiler ile birlikte peygamberlik makamı ile ilgili bilgilere yer verildi. Esas bölümde ise Mesnevî’de dağınık olarak yer alan peygamberlik değeriyle alakalı olarak kimi bilgilere yer verildi. Hz. Peygamber’in hayatı kronolojik ögelere uygun olarak ele alınıp işlendi. Bu çalışmanın amacı Mevlânâ’nın Mesnevî’sinde Hz. Peygamber’in yeri ve konumunun gözler önüne sermektir. Böylece Hz. Peygamber’i ve Hz. Peygamber’in çağa yansımasını ortaya koymaya çalıştık.

Keywords

Abstract

The prophet Muhammad, the pioneer personality who has the authority of speech since the beginning of the Islamic civilization, is a counsellor of the revelation by performing first in his life, which was sent to the humanity not to forget his aim in this world as a subject and fulfilling his duty properly. The reflection of this in his life that is inspired by Quran is certainly the sunnah. The main target is to teach how to distinguish the right from wrong, the good from the bad, the pleasant from the shameful regarding the values of tawhid, morality and justice. In the World of thought of Mawlana, who was one of the most important thinker, scholar and poets, the most eminent value is the human being.He says for the perfect human being that he mentions in his works should follow the path of prophet Muhammad whom he sees as diligent, modest, tolerate, ethical and perfect human being. For this reason, by giving place mostly to the Quranic verses and hadiths in the whole Masnawi, he esteems it almost as a book of the life of the prophet. Thereby he aims to show the way to happiness to the people of 13. Century that was regarded as the century of melancholy based on prophet Muhammad. In our study, we tried to exhibit the the place and value of the prophet Muhammed for the believers based on the Masnawi of Mawlana that was not only a thinker but also a poet. Our study consist of an introduction and the following part. In the ıntroduction part, we gave place some information on Mawlana and the prophetic office. As fort he main part, there are some informations on the value of prophecy that are dispersen in Masnawi. We mention about the life of prophet Muhammad befittingly the chronologic factors. The aim of this work is to exhibit the place and status of prophet Muhammad in the Masnawi of Mawlana. Thus, putting forth the prophet Muhammad and his reflection to our times.

Keywords