MEB 2025-2026 OKUL ÖNCESİ OKULA UYUM REHBERİ’NİN SOSYAL-DUYGUSAL ÖĞRENME AÇISINDAN DOKÜMAN ANALİZİ: DRAMA, OYUN VE HAREKET ODAĞI
Author :
Abstract
Bu araştırmanın amacı, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından 2025-2026 eğitim-öğretim yılı için yayımlanan Okul Öncesi Eğitim Okula Uyum Rehberi’nde yer alan drama, oyun ve hareket unsurlarını sosyal-duygusal öğrenme (SDÖ) açısından incelemektir. Çalışma, nitel doküman incelemesi ve yönlendirilmiş içerik analizi deseninde yürütülmüştür. Doğrudan analiz birimi, rehberde yer alan 18 uyum haftası etkinliğini oluşturmaktadır. MEB/TEGM duyurusu, resmî yazı, MEB 2024 Okul Öncesi Eğitim Programı ve Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli sosyal-duygusal öğrenme becerileri çerçevesi kodlama dayanağı olarak kullanılmıştır. Kodlama; drama/rol-canlandırma, oyun, hareket, müzik/ritim, aile katılımı, doğa/açık alan, duygu yansıtma, okul ortamı keşfi ve kural/sorumluluk kategorileri ile CASEL’in beş SDÖ yeterliği ve MEB/TYMM SDÖ bileşenleri birlikte dikkate alınarak gerçekleştirilmiştir. Kodlama kararlarının izlenebilirliğini artırmak için kod kitabı, kodlama matrisi, CASEL-MEB/TYMM kanıt tablosu, veri kaynağı doğrulama tablosu ve denetim izi oluşturulmuştur. Bulgular, 18 etkinliğin tamamında geniş anlamda oyunsal etkileşim bulunduğunu; 16 etkinlikte dar anlamda oyun/görev düzeni, 16 etkinlikte hareket/bedensel katılım, 13 etkinlikte geniş anlamda drama/sembolik ifade ve 5 etkinlikte yüksek yoğunluklu drama/rol canlandırma göstergesi yer aldığını göstermektedir. Materyaller ilişki becerileri, iletişim, aidiyet, sosyal farkındalık ve kademeli uyum açısından güçlü bir potansiyel sunmaktadır. Buna karşılık, duygu düzenleme stratejilerinin açık öğretimi, yansıtıcı kapanış soruları, gözlem-rubrik temelli değerlendirme ve kapsayıcı uyarlama örneklerinin geliştirilmesi gereken alanlar olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, materyaller çocuk-aile-öğretmen etkileşimini merkeze alan, oyun ve hareket temelli bir geçiş modeli sunmakta; bu model drama temelli yansıtma, ev-okul sürekliliği ve süreç değerlendirme araçlarıyla SDÖ açısından daha görünür, ölçülebilir ve kapsayıcı hale getirilebilir.
Keywords
Abstract
This study examines how the drama, play, and movement elements in the 2025-2026 Preschool School Adaptation Guide, published by the Turkish Ministry of National Education, are structured from a social and emotional learning (SEL) perspective. The research was designed as a qualitative document analysis supported by directed content analysis. The direct unit of analysis consisted of 18 adaptation-week activities included in the guide. Official announcements, the official circular, the 2024 Preschool Education Curriculum, and the national SEL framework were used to construct the coding framework. Coding included drama/role enactment, play, movement, music/rhythm, family participation, nature/outdoor context, emotion reflection, school-environment exploration, and rules/responsibility, together with CASEL’s five SEL competencies and the Turkish national SEL components. To enhance traceability, a codebook, a coding matrix, a CASEL-national framework evidence table, a source verification table, and an audit trail were prepared. Findings indicate that all 18 activities include broad play-based interaction; 16 include play/task organization in the narrow sense; 16 include movement or embodied participation; 13 include broad drama/symbolic expression; and 5 include high-intensity drama or role-enactment indicators. The materials show strong potential for relationship skills, communication, a sense of belonging, social awareness, and gradual adaptation. However, explicit emotion-regulation prompts, systematic reflection questions, observation-based rubrics, and inclusive adaptation examples require further development. The study concludes that the materials offer a gradual, family-inclusive and play- and movement-based transition model that can be strengthened through drama-based reflection, home-school continuity and process assessment tools.