Author :
Abstract
Bu çalışma, PubMed veritabanında indekslenen Türkiye’de sağlık çalışanlarında merhamet yorgunluğu konusunda yapılmış araştırmaları sistematik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Merhamet yorgunluğu, travmaya uğramış veya acı çeken bireylere yardım etme isteği ve bu süreçteki duygusal aktarım sonucunda ortaya çıkan fiziksel ve ruhsal tükenme hali olup, ikincil travmatik stres ve mesleki tükenmişlik olmak üzere iki ana bileşenden oluşmaktadır. İnceleme kapsamında, acil servis, yoğun bakım, diyaliz, onkoloji, ebelik, doğum, psikiyatri gibi farklı klinik birimlerde ve afet durumlarında yapılan araştırmalar değerlendirilmiştir. Bulgular, merhamet yorgunluğunun bireysel düzeyde yaşam doyumunu azalttığını, beyin sisi ve imposter fenomeni gibi psikolojik sorunları tetiklediğini; mesleki düzeyde ise mesleki öz-kavramın zarar görmesine, eksik bırakılan bakım vakalarının artmasına ve hasta güvenliğinin tehlikeye girmesine yol açtığını göstermektedir. Kadın cinsiyet, genç yaş ve nevrotik kişilik özellikleri risk faktörleri olarak öne çıkarken; öz-şefkat, bilinçli farkındalık ve çalışan odaklı liderlik koruyucu faktörler arasında yer almaktadır. Etkili önleme stratejileri arasında mindfulness temelli eğitimler, psikolojik sermayenin güçlendirilmesi, çalışan odaklı liderlik uygulamaları, iş yükü yönetimi, destekleyici klinik süpervizyon ve şiddeti önleme politikaları bulunmaktadır. Çalışma, sağlık kurumlarına ve politika yapıcılara, sağlık çalışanlarının ruh sağlığını korumaya yönelik kanıta dayalı stratejiler geliştirme konusunda yol gösterici olmayı hedeflemektedir.
Keywords
Abstract
This study aims to systematically review research on compassion fatigue among healthcare workers in Türkiye indexed in the PubMed database. Compassion fatigue is defined as physical and emotional exhaustion resulting from the desire to help traumatized or suffering individuals and the emotional transference experienced during this process, consisting of two main components: secondary traumatic stress and professional burnout. The review evaluates studies conducted in various clinical settings, including emergency departments, intensive care units, dialysis, oncology, midwifery, maternity, psychiatry, and disaster situations. Findings indicate that compassion fatigue reduces life satisfaction at the individual level, triggers psychological issues such as brain fog and imposter phenomenon, while professionally it leads to impaired professional self-concept, increased missed nursing care incidents, and compromised patient safety. Female gender, younger age, and neurotic personality traits emerge as risk factors, whereas self-compassion, mindfulness, and employee-oriented leadership serve as protective factors. Effective prevention strategies include mindfulness-based training, strengthening psychological capital, employee-oriented leadership practices, workload management, supportive clinical supervision, and violence prevention policies. This study aims to guide healthcare institutions and policymakers in developing evidence-based strategies to protect healthcare workers' mental health.
