Author :
Abstract
Bu çalışmanın genel amacı, okul öncesi dönemde çocuğu olan ebeveynlerin medya okuryazarlığı farkındalık düzeylerini incelemek ve bu farkındalığın çeşitli demografik değişkenlere göre anlamlı biçimde farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemektir. Araştırmanın evrenini, 2025–2026 eğitim-öğretim yılında Elazığ il merkezinde okul öncesi dönemde çocuğu bulunan ebeveynler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi, gönüllülük esasına dayalı kolay örnekleme yöntemiyle belirlenmiş olup, veri temizleme ve eleme işlemleri sonrasında toplam 208 ebeveynden elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırmada betimsel ve ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma kapsamında veriler, Ebeveyn Medya Okuryazarlık Ölçeği (EMOYÖ) ve araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu aracılığıyla toplanmıştır. Toplanan verilerin analizinde istatistik paket programı kullanılmış; betimsel istatistiklerin yanı sıra bağımsız örneklemler için t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve gerekli durumlarda post-hoc testlerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre ebeveynlerin medya okuryazarlığı farkındalık düzeylerinin genel olarak orta ve üzeri düzeyde olduğu belirlenmiştir. Ebeveynlerin medya okuryazarlığı algılarının cinsiyet, yaş ve çocuk sayısı değişkenlerine göre anlamlı biçimde farklılaşmadığı; buna karşın eğitim düzeyi değişkeninin genel medya okuryazarlığı ve analiz alt boyutu üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu saptanmıştır. Ayrıca ebeveynlerin kişisel medya kullanım süresi ve çocuklarının medya kullanım süresine göre, medya okuryazarlığı ölçeğinin anlama alt boyutunda anlamlı farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, ebeveynlerin medya okuryazarlığı farkındalıklarının özellikle eğitim düzeyi ve medya kullanım alışkanlıklarıyla ilişkili olabileceğine işaret etmektedir.
Keywords
Abstract
The primary aim of this study is to examine the media literacy awareness levels of parents with preschool-aged children and to determine whether this awareness significantly differs according to various demographic variables. The population of the study consists of parents with preschool-aged children residing in the city center of Elazığ during the 2025–2026 academic year. The sample was determined using a convenience sampling method based on voluntary participation, and following data cleaning procedures, data obtained from a total of 208 parents were included in the analyses. A descriptive and correlational survey model was employed in the study. Data were collected using the Ebeveyn Media Literacy Scale (Ebeveyn Medya Okuryazarlık Ölçeği – EMOYÖ) and a personal information form developed by the researcher. Statistical analyses were conducted using a statistical software package. In addition to descriptive statistics, independent samples t-tests, one-way analysis of variance (ANOVA), and post-hoc tests were conducted when necessary. The findings indicated that parents’ media literacy awareness levels were generally at a moderate and above-moderate level. Media literacy perceptions did not differ significantly according to gender, age, or number of children. However, educational level had a significant effect on overall media literacy and the analysis subdimension. Furthermore, significant differences were identified in the comprehension subdimension of EMOYÖ based on parents’ personal media usage duration and their children’s media usage duration. The findings suggest that parents’ media literacy awareness may be associated particularly with educational level and media usage habits.
