Author :
Abstract
Bu çalışma, Reşat Nuri Güntekin’in Yaprak Dökümü oyununda “baba” figürünün gelenek ile modernite arasındaki gerilim içinde nasıl konumlandığını tartışır. Erken Cumhuriyet döneminin ekonomik, siyasal ve toplumsal dönüşümleri; aileyi modernleşmenin taşıyıcı kurumlarından biri haline getirirken, ataerkil otoritenin dayandığı değerler sisteminde de çatlaklar üretir. Çalışma, bir yandan dönemin modernleşme hamlelerinin gündelik yaşama ve aile içi hiyerarşilere yansımalarını özetler; diğer yandan “baba” otoritesinin statü, ahlak ve geçim üzerinden kurduğu meşruiyetin hangi koşullarda sarsıldığını açımlar. Oyun metni üzerinden yürütülen okuma, Ali Rıza karakterinin kamusal alandaki itibar kaybı, aile içi denetim mekanizmalarının çözülmesi ve kuşaklar arası değer çatışmaları karşısında giderek pasifleşen otoritesini görünür kılar. Sonuç olarak Yaprak Dökümü, modernleşme sürecinin aileyi dönüştürürken “baba” kimliğini de yeniden tanımlayan bir eşik deneyimi yarattığını gösterir.
Keywords
Abstract
This study discusses how the father figure is positioned within the tension between tradition and modernity in Reşat Nuri Güntekin’s play Yaprak Dökümü. The economic, political, and social transformations of the Early Republican period turn the family into a key carrier of modernization while simultaneously producing fractures in the value system that legitimizes patriarchal authority. The article outlines how modernization reforms resonate in everyday life and domestic hierarchies, and it analyzes the conditions under which paternal authority—grounded in status, morality, and providing for the household—becomes unstable. A close reading of the play highlights Ali Rıza’s gradually weakening authority in the face of loss of public prestige, the erosion of intra-family control mechanisms, and intergenerational value conflicts. Ultimately, Yaprak Dökümü suggests that modernization operates as a threshold experience that reconfigures the family and redefines the meaning of fatherhood.
