Bu araştırmanın amacı, okul müdürlerinin insan kaynakları yönetimi (İKY) süreçlerinde karşılaştıkları başlıca sorunları ve bu sorunlara ilişkin geliştirdikleri çözüm önerilerini nitel bir yaklaşımla ortaya koymaktır. Çalışma, 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Trabzon’daki farklı okul türlerinde görev yapan 18 okul müdürüyle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmelere dayanmaktadır. Maksimum çeşitlilik örneklemesiyle belirlenen katılımcılardan elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmanın bulgularına göre okul müdürleri; atama ve görevlendirme sürecindeki merkeziyetçilik, öğretmen ve yardımcı personel yetersizliği, mesleki yetersizlikler, performans sistemi eksikliği, disiplin uygulamalarında yetki kısıtlılığı, hizmet içi eğitimlerin verimsizliği gibi çok boyutlu sorunlarla karşılaşmaktadır. Ayrıca öğretmenler arası iletişim sorunları, motivasyon eksiklikleri ve özlük haklarında yaşanan adaletsizlikler insan kaynağı yönetimini güçleştirmektedir. Sonuç olarak okul müdürlerinin etkili birer stratejik lider olarak konumlandırılması gerektiği ortaya çıkmaktadır. Müdürlerin İKY süreçlerinde yetkilendirilmesi, performansa dayalı değerlendirme sistemlerinin kurulması, hizmet öncesi ve hizmet içi eğitimlerin niteliğinin artırılması önerilmektedir. Araştırma, insan kaynaklarının etkili yönetiminin okul başarısını doğrudan etkilediğini ortaya koymakta, yapısal ve uygulama temelli reform ihtiyacını vurgulamaktadır.
The aim of this study is to reveal the main problems faced by school principals in human resource management (HRM) processes and the solutions they have developed for these problems with a qualitative approach. The study is based on semi-structured interviews with 18 school principals working in different school types in Trabzon in the 2019-2020 academic year. The data obtained from the participants, determined by maximum diversity sampling, were analyzed by content analysis method. According to the findings of the study, school principals face multidimensional problems such as centralization in the appointment and assignment process, insufficient teachers and auxiliary staff, professional inadequacies, lack of performance system, limited authority in disciplinary practices, inefficiency of in-service trainings. In addition, communication problems among teachers, lack of motivation and injustices in personal rights make human resource management difficult. As a result, school principals need to be positioned as effective strategic leaders. It is recommended that principals should be authorized in HRM processes, performance-based evaluation systems should be established, and the quality of pre-service and in-service trainings should be increased. The study reveals that effective management of human resources directly affects school success and emphasizes the need for structural and practice-based reforms.