OSMANLI MADEN SANATINDA FİNCAN ZARFI VE BİTLİS ETNOGRAFYA MÜZESİ’NDE BULUNAN FİNCAN ZARFLARI,
CUP HOLDERS IN OTTOMAN MINING ARTS AND THE METAL CUP HOLDERS IN BİTLİS ETHNOGRAPHY MUSEUM

Author:

Number of pages : 147-155

Abstract

Geleneksel Türk el sanatlarının önemli bir kolunu oluşturan ve Anadolu insanının üstün beceri ve zevkini binlerce yıldır yansıtmaya devam eden maden sanatı, Osmanlı döneminde çeşitli sanat dallarıyla beraber zirveye ulaşmıştır. Tunç Devri’yle birlikte, madenden yapılmış ürünleri ağırlıklı olarak kullanan insanoğlu, madenin sunduğu imkânlar ölçüsünde farklı kullanım alanları için değişik formlarda, hafif ve dayanıklı eserler yapmaya başlamıştır. İnsanların ihtiyaçları doğrultusunda yapmış oldukları madenden kaplar zamanla Anadolu insanının elinde bir sanat varlığı haline gelmiştir. Günümüzde madeni eserler, Anadolu insanının yaşam tarzını ve kültürünü anlamada bir kanıt niteliği taşımaktadırlar. Osmanlı maden sanatı içinde Osmanlı kültürünün zarif parçalarından bir grubu oluşturan fincan zarfları, hem kullanım amaçları hem de sanatsal özellikleri açısından dikkat çekici eserlerdir. Fincan zarfını, kahve fincanlarının kulpsuz olarak yapıldığı dönemlerde, ince fincanların tutulabilmesi maksadıyla içine yerleştirildiği küçük kadeh olarak tanımlamak mümkündür. Bu çalışmada, Bitlis Etnografya Müzesi'nde bulunan Osmanlı Dönemine ait 3 adet fincan zarfı incelenmiş ve katalog şeklinde tanıtılmıştır. Sonuç olarak incelenen eserlerin bakır malzemeden, dövme tekniği ile yapıldığı, süslemelerinde kazıma ve kabartma tekniği ile bitkisel motiflerin uygulandığı görülmüştür.

Keywords

Abstract

The mining art, which constitutes an important branch of traditional Turkish handicrafts and continues to reflect the superior skill and pleasure of the Anatolian people for thousands of years, reached its summit with various art branches during the Ottoman period. Together with the Bronze Age, mankind, who mainly uses the mining products, light and durable artifacts have begun to be made in different forms for different usage areas to the extent that the mine offers it. The pots of the people that they have done in line with their needs have gradually become an art existence in the hands of the Anatolian people. Today, metal works are qualification of evidence of life and culture of Anatolian people as evidence. Cup holders forming a group of elegant pieces of Ottoman culture in the Ottoman mining art are remarkable works in terms of their usage purposes and their artistic characteristics. It is possible to define the cup holder as a small bowl in which coffee cups are placed in the absence of a handle for the purpose of holding fine cups. In this study, 3 cup holders belonging to the Ottoman Period in Bitlis Ethnography Museum were examined and presented in catalog form. As a result, it was seen that the works inspected were made of copper material, made by forging technique, engrave and embossing techniques were applied with herbal motifs in the ornaments.

Keywords